Deep Sea Electronics (DSE) kontrol modülleri — özellikle DSE7320 MKII, DSE6120 ve DSE4520 — Türkiye’deki dizel jeneratör üreticileri (Aksa, Teksan, Genpower, Emsa) ve şantiye, hastane, fabrika yedek enerji sistemlerinde en çok tercih edilen otomatik şebeke arıza (AMF) ve transfer kontrol üniteleridir.
Şebeke kesintisi anında ekranda bir arıza uyarısı belirdiğinde veya jeneratör marş basıp devreye girmediğinde, arızanın hızla teşhis edilmesi kritik tesislerin kesintiye uğramasını önlemek adına hayati önem taşır. Bu teknik kılavuzda yaygın alarm kodlarının nedenleri, klemens kontrol noktaları ve kontrol ünitesi değişim standartları ele alınmaktadır.
1. DSE Kontrol Cihazlarında Alarm Seviyeleri
- Uyarılar (Warning - Sarı İkon): Kritik olmayan çalışma koşullarıdır (örneğin akü voltajının düşmesi). Jeneratör çalışmaya devam eder ancak operatörü uyarmak amacıyla ekrandaki ikaz ışığı yanıp söner.
- Elektriksel Açtırma (Electrical Trip - Sürekli Kırmızı İkon ve Sesli Alarm): Jeneratör şalterini (GCB) derhal açarak yükü keser, motoru soğutma devrine (Cooling Run) alır ve ardından güvenli şekilde durdurur.
- Acil Durdurma (Shutdown - Yanıp Sönen Kırmızı İkon ve Anında Stop): Motoru mekanik tahribattan korumak amacıyla yakıt selonoidinin enerjisini anında keserek dizeli saniyeler içinde stop ettirir.
2. En Sık Karşılaşılan Arızalar ve Adım Adım Çözümler
Arıza 1: “Fail to Start” / Marş Basma veya Başlatma Başarısızlığı
Kontrol cihazı hafızasındaki marş programını tamamlar (genellikle 10 saniye marş, 10 saniye bekleme döngüsü ile 3 deneme), ancak motor marş motorunu çevirmez veya ateşleme gerçekleşmez.
Elektriksel Kontrol Listesi:
- Tam varyantı doğrulayın: Tam model ve varyanta ait montaj şemasını kullanın; terminal numaralarını başka bir DSE modelinden çıkarsamayın.
Arıza 2: Düşük Frekans (Under Frequency) / İkaz Voltajı Kaybı
Dizel motor sorunsuz çalışır ve devrini alır, ancak ısınma ve oturma süresi (Warm Up Timer) dolduğunda düşük frekans alarmıyla stop eder.
Nedenleri ve Çözümü:
- Elektronik Hız Kontrol Ayarı (Governor): ESD5500E hız kontrol cihazını kontrol edin. Motor devrinin tam olarak 1500 RPM (50 Hz Türkiye şebeke standardı) seviyesine oturduğundan emin olun.
Arıza 3: Çalıştıktan Hemen Sonra Düşük Yağ Basıncı Alarmı (Low Oil Pressure)
Motor marş alıp çalıştıktan 10 ila 15 saniye sonra yağ basınç müşürü hatası vererek durur.
Nedenleri ve Çözümü:
- Yağ Basıncı Gecikme Süresi (Oil Pressure Delay): DSE Configuration Suite yazılımından marş anındaki yağ basıncı izleme gecikmesini 10-15 saniyeye çıkarın; böylece mekanik yağ pompasının galerilere basınç basması için yeterli süre tanınmış olur.
- Müşür Eğrisi Uyumsuzluğu: DSE panelleri VDO, Datcon, Murphy gibi analog direnç sensörlerini destekler. 0-10 bar VDO müşür yanlışlıkla 0-5 bar eğrisiyle tanımlanmışsa, panel basıncı düşük algılayıp sahte arıza verir.
3. DSE7320 MKII Klemens Bağlantı Tablosu
Tablo, yeni DSE7310-20-MKII referansındaki terminal adlarını aktarır. Kablolamadan önce modülün tam varyantını doğrulayın: 38–41 numaralı pinler DSE7320 MKII’de şebeke gerilimi ölçümü içindir; DSE7310 MKII’de kullanılmaz olarak belirtilmiştir.
| Pin(ler) | Referansta belirtilen işlev |
|---|---|
| 1–2 | DC beslemesi |
| 3 | Acil durdurma |
| 4 | Yakıt |
| 5 | Marş |
| 6 | Şarj alternatörü |
| 7 | Uygulanamaz |
| 8–13 | Dijital çıkışlar |
| 14–20 | Analog girişler |
| 21–23 | Manyetik hız sensörü |
| 24–29 | Motor ECU/ECM |
| 30–31 | Normalde kapalı voltajsız çıkış |
| 32–33 | Normalde açık voltajsız çıkış |
| 34–37 | Jeneratör gerilim ölçümü |
| 38–41 | Şebeke gerilim ölçümü (yalnız DSE7320 MKII; DSE7310 MKII için uygulanamaz) |
| 42–47 | Jeneratör akım ölçümü |
| 48–55 | Dijital girişler |
| 56–58 | RS485 |
4. Değişim ve Uyumlu Modüller
Yeni referans, modüllerin birbirinin yerine kullanılabileceğini kanıtlamaz. Değişimden önce tam modül varyantını, panel kesitini, bağlantı şemasını, motor arayüzünü ve yapılandırmayı doğrulayın.
- Jeneratör Kontrol Modülleri Kataloğumuzu (51 model) inceleyin
- Bağlantı şemaları ve teknik destek için bize ulaşın: [email protected]
